"Sinners" - âm nhạc cứu rỗi linh hồn

* Bài viết tiết lộ nội dung phim

Phim do Ryan Coogler đạo diễn, lấy bối cảnh năm 1932, anh em song sinh Smoke và Stack trở về quê nhà Clarksdale tại vùng Mississippi sau thời gian làm ăn ở Chicago. Họ quyết định mở quán rượu và tập hợp một số người quen để kịp khai trương trong đêm. Song kế hoạch của nhóm bị đe dọa bởi đoàn ma cà rồng hút máu người.

Nhà làm phim pha trộn nhiều thể loại như chính kịch, lịch sử, kinh dị và hành động dưới nền âm nhạc dân gian đầu thế kỷ 20. Với lối kể chuyện tuyến tính, Coogler tập trung xây dựng thế giới nhân vật nửa đầu phim, phản ánh nhiều vấn đề xã hội giai đoạn này.

Bối cảnh Mississippi từng gắn liền các đồn điền bông quy mô lớn. Trong phim, chiếc xe của Stack lướt qua cánh đồng này, bắt gặp người dân bị ép lao động khổ sai. Chi tiết trực diện giúp Coogler tạo không khí ngột ngạt bao trùm nước Mỹ hậu nội chiến. Thời điểm này, chế độ nô lệ đã bị xóa bỏ, nhưng luật Jim Crow sớm ra đời, thiết lập hình thức cưỡng bức kiểu mới. Nhà cầm quyền bắt người da màu vô tội để phục vụ lợi ích của các chủ đồn điền. Dưới cơ chế cho thuê tù nhân (convict leasing), chính quyền không giam giữ họ mà đưa tư nhân khai thác lao động.

Luật Jim Crow còn nhân danh thuyết "phân chia nhưng bình đẳng" (separate but equal) để hợp pháp hóa phân biệt chủng tộc trong cộng đồng. Từ hình ảnh lối đi và phòng chờ tách biệt người da đen và da trắng ở ga tàu, Coogler lột tả thực tế nghiệt ngã của đất nước bị chia cắt bởi màu da. Đỉnh điểm bất công đến từ câu chuyện của nhạc công Delta Slim, kể về nhóm Ku Klux Klan - tổ chức theo chủ nghĩa da trắng thượng đẳng - sát hại người bạn của ông mà không phải chịu trừng phạt trước pháp luật. Chi tiết nhỏ nhưng chạm tới cốt lõi của sự bất công trong hệ thống tư pháp đương thời.

Điểm độc đáo của Sinners là dùng truyền thuyết ma cà rồng ẩn dụ cho nạn phân biệt chủng tộc và sự chiếm đoạt văn hóa của người da màu. Theo lời Annie, chúng là những kẻ bị nguyền rủa, phải sống với tất cả sự thù oán. Ma cà rồng trói buộc linh hồn con người, không cho họ trở về với cội nguồn tổ tiên. Thế lực này hứa hẹn mang đến cuộc sống bình đẳng nhưng thực chất đẩy người lương thiện vào con đường tha hóa, khiến họ đánh mất bản sắc.

Cha của Sammie từng cảnh báo rằng tài năng âm nhạc của cậu sẽ kéo ác quỷ tìm đến, và Remmick chính là hiện thân của lời tiên đoán đó. Hắn tiếp cận và cắn từng người, biến họ thành đồng loại, dần tập hợp lực lượng hùng mạnh. Remmick tin giọng ca và tiếng đàn của Sammie có thể thu hút thêm nhiều kẻ gia nhập. Hắn liên tục tìm cách thao túng, thậm chí đe dọa cậu và những người sống sót trong quán rượu.

Theo New York Times, cuộc tấn công của phe ma cà rồng mang tính biểu tượng, cho thấy chủ nghĩa thực dân là một hệ thống không bao giờ chấm dứt, chỉ biến tướng sang một hình thức tinh vi hơn. Qua đó, bộ phim truyền tải trọn vẹn nỗi đau, tính nhân văn và khát vọng tự do của những người tá điền vùng Mississippi dưới chế độ Jim Crow khắc nghiệt.

Những giai điệu huyền thoại của dòng nhạc Blues là điểm sáng của bộ phim. Thông qua giọng hát của Sammie, văn hóa vùng Delta Mississippi trở thành sợi dây gắn kết mọi người. Trong đêm khai trương, Sammie trình diễn bài I Lied to You, khuấy động không khí. Ca khúc do Ludwig Göransson sáng tác cùng Raphael Saadiq, biến không gian quán rượu trở thành điểm giao thoa, nơi nhiều lớp văn hóa và lịch sử hòa cùng một nhịp.

Trên thực tế, nhạc Blues gắn liền với điển tích về Robert Johnson, người được cho là đã thực hiện "giao kèo với quỷ dữ" tại ngã tư đường để đổi lấy tài năng xuất chúng. Tuy nhiên, Coogler dùng tài năng đó như một con đường tồn tại không khuất phục hay bị đồng hóa bởi bất cứ điều gì. Quyết định theo đuổi âm nhạc đến cùng của Sammie khẳng định nghệ thuật có thể trở thành nơi con người giữ gìn bản sắc, ký ức và quyền được là chính mình.

Dàn diễn viên thực lực góp phần tạo nên sức hút của bộ phim. Michael B. Jordan ghi điểm với màn hóa thân thành cặp song sinh giang hồ. Trong vai anh cả Smoke, nam diễn viên thể hiện sự điềm tĩnh và thận trọng, đối lập với Stack phóng khoáng, liều lĩnh và dễ sa vào cám dỗ. Khi Stack trở thành ma cà rồng và tấn công anh trai, Jordan bộc lộ tâm lý phức tạp của Smoke trước quyết định kết liễu em mình. Theo The Hollywood Reporter, diễn xuất của Jordan khắc họa rõ xung đột nội tâm giữa Smoke và Stack.

Theo Screen Daily, gương mặt mới Miles Caton để lại ấn tượng trong vai Sammie. "Caton tỏa sáng với chất giọng giàu cảm xúc, tái hiện những âm hưởng gai góc, đậm chất miền Nam lúc bấy giờ", tờ này viết. Diễn viên Wunmi Mosaku gây chú ý với nhân vật pháp sư Hoodoo. Cô chinh phục khán giả bằng vẻ đẹp kiên cường của người phụ nữ vượt qua nỗi đau mất con, chịu đựng tổn thương không có chồng bên cạnh.

Dự án nhận "cơn mưa" lời khen từ giới chuyên môn. Tờ IGN nhận định các chi tiết nửa đầu phim là yếu tố then chốt làm nên thành công của Sinners, tạo sức nặng cho những sự kiện đáng sợ và đau lòng ở phía sau. Khi người xem đã hiểu và quan tâm đến các nhân vật, việc chứng kiến biến cố của họ trở nên đau đớn và khủng khiếp hơn bao giờ hết.

Theo IndieWire, bộ phim gợi mở hành trình tìm kiếm tự do đầy đau đớn của các cộng đồng bị áp bức. "Tác phẩm cho thấy tầm nhìn của đạo diễn Coogler khi đào sâu câu hỏi muôn thuở về việc làm sao hòa nhập mà không đánh mất bản sắc", tờ này viết. Mặt khác, Guardian cho rằng các tình tiết trong phim không phải lúc nào cũng mạch lạc, đòi hỏi khán giả kiên nhẫn theo dõi để nắm bắt dụng ý của đạo diễn. Tác phẩm hiện lập kỷ lục khi nhận 16 đề cử Oscar 2026, gồm Phim hay nhất.